Wat zijn consolepalen?
Een consolepaal is een stalen buispaal die naast de bestaande fundering de grond in gaat, tot in de draagkrachtige laag. Over de paalkop komt een stalen console: een draagvlak dat onder de bestaande fundering grijpt. Daarmee rust het verzakte bouwdeel niet langer op de oude, te slappe ondergrond, maar op de nieuwe paal.
Het systeem heet ook wel renovatiepalen. De consoles zelf worden op de bouwplaats meestal gewoon de handjes genoemd, naar de vorm: een stalen arm die onder de fundering doorsteekt.
Wanneer past u ze toe? Bij een verzakking van een deel van een pand, waarbij het herstel vanaf de buitenzijde kan worden uitgevoerd: een verzakte gevel of geveldeel, een uitbouw of aanbouw, een schuur of bijgebouw, en (delen van) panden die niet op palen zijn gefundeerd.
Wat levert het op? Het verzakken stopt. En waar de situatie het toelaat, kan het bouwdeel bovendien gecontroleerd worden teruggevijzeld richting de oorspronkelijke hoogte. Omdat alles buiten gebeurt, is er geen sloop- of breekwerk in de woning nodig en kunnen bewoners er tijdens het werk blijven wonen.
Zo brengen wij consolepalen aan
1. Paal aanbrengen
Direct naast de gevel of de funderingsbalk brengen wij trillingsarm een stalen buispaal aan, tot in de draagkrachtige laag. Trillingsarm is hier geen luxe: er wordt vlak langs een pand gewerkt dat al verzakt is.
2. Ontgraven (door de opdrachtgever)
De opdrachtgever graaft rondom de paalposities uit tot circa 70 centimeter onder de bestaande fundering, zodat er ruimte ontstaat voor de consoles. Dit graafwerk hoort niet bij onze werkzaamheden.
3. Console plaatsen
De console wordt over de paalkop geschoven, met het draagvlak onder de bestaande fundering. Vanaf dat moment kan de last van het bouwdeel op de paal worden overgebracht.

4. Op spanning brengen of vijzelen
Met een hydraulische vijzel worden paal en fundering op spanning gebracht. Gaat het om stabiliseren, dan stopt het hier: het bouwdeel staat vast en zakt niet verder. Gaat het om terugvijzelen, dan wordt het pand gecontroleerd en gefaseerd omhoog gebracht richting de oorspronkelijke positie. Afhankelijk van de situatie gebeurt dat in stappen, verdeeld over meerdere dagen.
5. Vastlassen en afwerken
Zodra de juiste spanning of hoogte is bereikt, wordt de console aan de paal vastgelast. Paal, paalkop en console worden volgestort en omstort met beton, als bescherming tegen corrosie.
6. Aanvullen en straatwerk (door de opdrachtgever)
Na het vastlassen en afwerken verwijderen wij de vijzels; daarmee is ons deel klaar. Het aanvullen van de grond en het herstel van het straatwerk verzorgt de opdrachtgever.
Wat verzorgt u als opdrachtgever?
Om verrassingen bij de offerte te voorkomen, zetten wij het hier expliciet neer. Het grondwerk rond de palen hoort niet bij onze werkzaamheden.
U verzorgt (zelf of via uw aannemer of hovenier):
- Het ontgraven rondom de paalposities, tot circa 70 centimeter onder de bestaande fundering, vóórdat wij komen. Ook het verwijderen van de bestrating hoort daarbij.
- Het aanvullen van de grond na afloop van ons werk.
- Het herstel van het straatwerk en de tuin.
Wij verzorgen:
- Het aanbrengen van de stalen buispalen tot in de draagkrachtige laag.
- Het plaatsen van de consoles onder de bestaande fundering.
- Het op spanning brengen of gefaseerd terugvijzelen met hydraulische vijzels.
- Het vastlassen van de consoles en het omstorten van paal en console met beton.
Twijfelt u of de ontgraving diep of ruim genoeg is? Overleg dat vooraf even. Een put die net te krap is, betekent dat onze mensen op de werkdag niet verder kunnen, en dat kost u een dag.
Stabiliseren of terugvijzelen?
Dit is de vraag die bij vrijwel elk project op tafel komt, en het antwoord is niet vanzelfsprekend.
Stabiliseren betekent: het bouwdeel wordt in zijn huidige positie vastgezet op de nieuwe palen. De scheefstand die er is blijft, maar het zakken stopt. Dat is de voorzichtige route, en vaak de verstandige bij oud of al flink gescheurd metselwerk.
Terugvijzelen betekent: het bouwdeel wordt met vijzels omhoog gebracht richting het oorspronkelijke niveau. Dat gebeurt gefaseerd en gecontroleerd, in stappen, zodat de constructie de beweging kan volgen. Scheuren die door het zakken zijn ontstaan, lopen daarbij vaak deels weer dicht.
Welke van de twee het wordt, hangt af van de situatie en van het constructieadvies: hoeveel is er gezakt, hoe oud is het metselwerk, hoe zit het gebouw in elkaar, en wat zit er aan leidingen en aansluitingen vast. Omhoog brengen wat jarenlang in een scheve stand is gaan staan, kan ook nieuwe schade geven. Wij bespreken dat vooraf en zeggen eerlijk wanneer stabiliseren de betere keuze is.
Wanneer kiest u voor consolepalen?
Een verzakking kondigt zich meestal aan. Dit zijn de signalen waar wij het vaakst voor gebeld worden:
- Scheuren in het metselwerk. Vooral diagonale scheuren die vanuit een hoek van een raam of deur omhoog lopen, en scheuren die in de loop van maanden breder worden.
- Klemmende deuren en ramen. Deuren die aanlopen, ramen die niet meer soepel sluiten, een kozijn dat uit het lood staat.
- Een zichtbaar verzakte uitbouw of gevel. Een naad die openstaat tussen de uitbouw en het hoofdgebouw, een afschot in de vensterbank, een plint die niet meer waterpas loopt.
Twijfelt u of het echt zakt? Houd een scheur een paar maanden in de gaten en meet de breedte op een vast punt. Groeit hij, dan is het verstandig er een funderingsspecialist naar te laten kijken.

Consolepalen of volledig funderingsherstel?
Niet elke verzakking vraagt om dezelfde oplossing. Het verschil zit in de omvang.
Consolepalen zijn lokaal herstel vanaf buiten. Ze zijn op hun plek als een deel van het pand zakt en dat deel vanaf de buitenzijde bereikbaar is: een gevel, een uitbouw, een aanbouw, een bijgebouw. De rest van de woning blijft ongemoeid en er komt geen machine naar binnen.
Volledig funderingsherstel gaat verder. Zakt het hele pand, is er sprake van paalrot onder de volledige fundering, of moet er onder de woning worden gewerkt, dan is herstel met schroefinjectiepalen onder of binnen het pand de aangewezen route. Dat is ingrijpender, maar pakt de oorzaak over de volle breedte aan.
Welke van de twee past, blijkt uit de situatie ter plaatse, de sondering en het advies van de constructeur. Wij kijken mee en zeggen het eerlijk wanneer consolepalen niet genoeg zijn. Wat beide opties kosten en wat de prijs bepaalt, leest u bij kosten van funderingsherstel.
Consolepalen laten plaatsen door KFT
Kaaij Funderingstechniek is een funderingsbedrijf uit Broek op Langedijk, VCA**-gecertificeerd, met meer dan 15 jaar ervaring en eigen materieel. Wij voeren het paalwerk, het consolewerk en het vijzelen zelf uit.
Een goede beoordeling begint bij de situatie ter plaatse: wat zakt er, hoeveel, en hoe is het bereikbaar. Heeft u een sondering of een rapport van een funderingsonderzoek, stuur dat dan mee. Via offerte aanvragen ontvangt u een prijs voor uw project.
