Wat is een boorpaal?
Een boorpaal is een funderingspaal die de grond in wordt geboord of gedraaid. Het verschil met een heipaal zit in de manier van aanbrengen: er komt geen heihamer of heiblok aan te pas. Daardoor ontstaan er vrijwel geen trillingen en blijft het geluid beperkt tot dat van de machine zelf.
Daarom zijn boorpalen vooral op hun plaats in bebouwde omgeving, naast trillingsgevoelige gebouwen en bij werk binnen een bestaand pand. Omwonenden merken er weinig van en de kans op schade aan omliggende constructies blijft klein.
Onder de noemer boorpalen vallen meerdere paalsystemen. KFT voert er twee uit: schroefinjectiepalen en casing draaipalen. Allebei trillingsvrij, maar verschillend in opbouw, afmetingen en werkruimte. De mortelschroefpaal is een derde trillingsvrij systeem dat in de markt bestaat; dat voeren wij op dit moment niet uit, maar wij leggen op die pagina uit wat het alternatief is.
Hoe het aanbrengen in zijn werk gaat, leest u op de pagina over funderingspalen boren. Komt u in uw stukken de termen groutinjectiepaal, GSI-paal of CDGI tegen, kijk dan bij groutinjectiepalen: daar staat welk paaltype ermee wordt bedoeld.
Grondverdringend of grondverwijderend
Het belangrijkste onderscheid tussen boorpalen is wat er met de grond gebeurt.
Grondverdringende boorpalen
Bij een grondverdringende paal wordt de grond tijdens het indraaien opzij gedrukt. Er komt geen grond naar boven die moet worden afgevoerd. De omliggende bodem blijft verdicht, wat de stabiliteit rond de paal ten goede komt en het risico op zettingen beperkt. Ook eventueel verontreinigde grond blijft waar die zit.
Schroefinjectiepalen en casing draaipalen zijn grondverdringend. Beide hebben een stalen buis met een schroefpunt die de grond in wordt gedraaid.
Grondverwijderende boorpalen
Bij een grondverwijderende paal brengt de boor grond naar boven. Die grond wordt afgevoerd en de ontstane ruimte wordt gevuld met beton. De mortelschroefpaal werkt zo: een holle avegaar boort tot diepte, waarna betonmortel wordt ingepompt terwijl de boor omhoog wordt getrokken.
Zo zijn palen met een grote diameter te maken, geschikt voor zware belastingen en voor palenwanden.
Alle paaltypes vergeleken
Onderstaande tabel zet de paaltypes naast elkaar die u bij een fundering op boorpalen tegenkomt, inclusief de geheide stalen buispaal als vergelijking. De eerste twee kolommen zijn de systemen die KFT zelf uitvoert.
| Schroefinjectiepaal | Casing draaipaal | Stalen buispaal | Mortelschroefpaal | |
|---|---|---|---|---|
| Door KFT uitgevoerd | Ja | Ja | Ja, geheid | Nee, op dit moment niet |
| Opbouw | Stalen buis met schroefpunt, omhuld met grout | Dikwandige stalen buis met schroefblad, gevuld met beton en wapening | Stalen buis met voetplaat, volgestort met beton | In de grond gevormde betonpaal met wapeningskorf |
| Aanbrengen | Indraaien met continue groutinjectie | Indraaien, eventueel met groutinjectie | Inwendig heien met een valblok in de buis | Boren met holle avegaar, beton pompen bij het trekken |
| Grond | Grondverdringend | Grondverdringend | Grondverdringend | Grondverwijderend |
| Trillingen | Trillingsvrij | Trillingsvrij | Trillingsarm, niet nul | Trillingsvrij |
| Diameters (buis/paal) | Ø 88,9 t/m Ø 323 mm | Ø 139 t/m Ø 323 mm | Ø 168 t/m Ø 323 mm | Ø 300 tot Ø 1000 mm (marktbereik) |
| Wanddiktes | 6,3 / 8,0 / 10 mm (Ø 88,9 mm: 10 mm) | 6,3 / 8,0 / 10 mm | 6,3 / 8,0 / 10 mm | Niet van toepassing, betonpaal |
| Segmenten | Geschroefde of gelaste verbindingen | Gelaste verbindingen | Gelaste verbindingen | Geen, in één werkgang gevormd |
| Werkruimte | Vanaf 2,2 m hoogte en 0,80 m doorgang | Vrije werkhoogte en werkbreedte | Beperkte hoogte mogelijk met korte segmenten | Ruimte voor een grote boorstelling |
| Belasting | Druk en trek | Druk en trek | Druk en trek | Druk en trek |
| Sterk in | Inpandig, lage werkhoogte, funderingsherstel | Hoge lasten, slappe of wisselende bodem | Uitbouw en hallen waar een kleine trilling mag | Grote diameters, zware constructies, palenwanden |
Keuzehulp: welke boorpaal past bij uw fundering?
Vier vragen brengen u meestal al bij het juiste systeem. De constructeur bepaalt uiteindelijk het paalplan; dit helpt u om het gesprek met een beeld in te gaan.
1. Hoeveel ruimte is er op de werkplek?
Dit is in de praktijk de vraag die het vaakst de doorslag geeft. Moet er binnen worden gewerkt, in een kelder, een kruipruimte of onder een lage verdieping, dan komt u uit bij de schroefinjectiepaal: die werkt vanaf 2,2 meter werkhoogte en door een doorgang van 0,80 meter. Is er een vrij terrein of een open bouwkavel, dan kan de casing draaipaal met de grotere stelling erbij, en heeft u meer keus in diameter.
2. Hoe zwaar wordt de fundering belast?
Een uitbouw of een enkele woning vraagt iets anders dan een bedrijfshal of een machinefundering. Bij lichtere belastingen volstaat vaak een slanke paal in een kleinere diameter. Bij hoge lasten gaat de voorkeur naar een grotere diameter, en vaak naar groutinjectie: daarmee ontstaat onder de punt een verbrede voet die de draagkracht flink vergroot. Het benodigde draagvermogen volgt uit de paalberekening conform NEN 9997-1.
3. Wat staat er naast?
Staat er een monument naast, een pand op houten palen, een ziekenhuis met trillingsgevoelige apparatuur of een spoorlijn, dan is trillingsvrij werken geen luxe maar een voorwaarde. Boorpalen geven geen trillingen en zijn daar de aangewezen keuze. Is de omgeving minder kwetsbaar en mag een kleine trilling, dan is de inwendig geheide stalen buispaal meestal sneller en voordeliger. Meer hierover bij trillingsarm heien en trillingsvrij funderen.
4. Wat zit er in de grond?
De sondering laat zien op welke diepte de draagkrachtige zandlaag begint en wat daarboven zit. Slappe veen- en kleilagen betekenen een langere paal. Harde tussenlagen zijn met groutinjectie vaak te passeren. En zit er beton, een oude fundering of puin precies op een paalpositie, dan is dat geen showstopper: dat vergruizen wij eerst met rollerbiten.
Komt u er zo niet uit? Stuur ons de sondering en de tekening, dan kijken wij mee.
Wanneer kiest u welke boorpaal?
De juiste keuze hangt af van de bodemopbouw, de belasting, de werkruimte en de omgeving. Samen met uw constructeur en op basis van het sonderingsrapport bepaalt KFT welk paaltype past. De richtlijnen hieronder geven een eerste indruk.
Schroefinjectiepalen: krappe ruimte en funderingsherstel
Een schroefinjectiepaal (ook SIP-paal of groutinjectiepaal) bestaat uit korte buissegmenten. De segmenten worden onderling verbonden met een geschroefde of gelaste verbinding, afhankelijk van het project. De buisdiameters zijn Ø 88,9 mm, Ø 114 mm, Ø 139 mm, Ø 168 mm, Ø 219 mm, Ø 273 mm en Ø 323 mm. Tijdens het indraaien wordt grout via de holle buis geïnjecteerd, dat als smeermiddel werkt en rond de paal een groutmantel en verbrede voet vormt.
De machines zijn compact, dus kan dit paaltype ook bij een beperkte werkhoogte en inpandig in kelders en kruipruimten worden aangebracht. Het wordt daardoor veel gebruikt bij funderingsherstel en bij aanbouwen op krappe locaties.
Casing draaipalen: hoge lasten en wisselende bodem
Een casing draaipaal is een dikwandige stalen buis met een voetplaat en schroefblad, die segment voor segment de grond in wordt gedraaid. Op diepte wordt de buis gevuld met beton en wapening. De stalen buis blijft als permanente bekisting in de grond.
Met groutinjectie (CDGI) kan de paal dieper worden aangebracht en ontstaat onder de punt een verbrede groutvoet voor extra draagkracht. Casing draaipalen zijn daardoor geschikt voor zwaarder belaste constructies en voor locaties met slappe of wisselende bodemlagen.
Mortelschroefpalen: grote diameters en palenwanden
Een mortelschroefpaal (ook schroefmortelpaal of avegaarpaal) wordt ter plekke in de grond gevormd. Het marktbereik loopt van Ø 300 tot Ø 1000 mm, wat het type maakt voor zware constructies zoals appartementencomplexen, kantoren en industriële installaties. Ook een palenwand van overlappende palen, als grondkering bij een bouwkuip of kelder, hoort bij dit systeem. Omdat de methode grondverwijderend is, moet de opgeboorde grond worden afgevoerd.
KFT voert mortelschroefpalen op dit moment niet uit. Staat dit paaltype in uw funderingsadvies, lees dan op de pagina over mortelschroefpalen wat het alternatief kan zijn.
Boren of heien?
Een boorpaal is niet altijd nodig. Waar enige trilling acceptabel is, voldoet een geheide paal ook. KFT heit stalen buispalen inwendig: het valblok werkt binnen in de buis, waardoor trillingen en geluid sterk worden gedempt. Het systeem is grondverdringend en ook toepasbaar op beperkte ruimte.
Het verschil zit vooral in de trillingen. Inwendig heien is trillingsarm, boorpalen zijn trillingsvrij. Staat uw project naast een monument, een trillingsgevoelige installatie of in een smalle binnenstad, dan ligt een boorpaal meer voor de hand. Meer over beide methoden leest u bij trillingsarm heien en trillingsvrij funderen.
Waar worden boorpalen toegepast?
Boorpalen worden ingezet bij vrijwel elk type bouwproject waar trillingen of geluid een rol spelen:
- Funderingsherstel onder bestaande woningen, oude panden en monumenten. Zakt er maar één bouwdeel, dan kan dat vanaf buiten met consolepalen.
- Uitbouw en aanbouw op krappe percelen en in achtertuinen, zie fundering voor een uitbouw.
- Nieuwbouw in woonwijken en stadscentra, zie fundering voor nieuwbouw.
- Industrie, bijvoorbeeld onder machines en installaties in bestaande fabrieken, zie industriële funderingen.
Obstakels in de grond
Op locaties waar eerder is gebouwd, zit er nogal eens iets in de weg op de plek van een nieuwe paal: beton, een oude fundering, een kelder of puin. Dat vergruizen wij met een rollerbit, zodat de paal er daarna gewoon in kan. Meer daarover leest u bij rollerbiten en vergruizen.
Kosten van boorpalen
De kosten van boorpalen lopen per project sterk uiteen. Bepalend zijn onder meer het paaltype, de diameter, de lengte tot de draagkrachtige laag, het aantal palen, de bodem en de bereikbaarheid van de bouwlocatie. Werken binnen een pand of via een smalle doorgang vraagt meer tijd dan werken op een open terrein.
Een betrouwbare prijs is pas te geven als de situatie is beoordeeld, bij voorkeur op basis van een sonderingsrapport en de belastingen van de constructeur. Via offerte aanvragen ontvangt u een voorstel met het passende paaltype en de bijbehorende kosten.
